Từ 18/10/2026: Nghị định 342 buộc sàn thương mại điện tử vốn ngoại xin lại giấy phép kinh doanh

Nghị định mới thay đổi điều kiện vận hành sàn

Chính phủ vừa ban hành Nghị định 342/2026/NĐ-CP ngày 03/9/2026, có hiệu lực từ 18/10/2026. Nghị định này thay thế Nghị định 09/2018/NĐ-CP đã áp dụng suốt tám năm qua, quy định lại điều kiện kinh doanh cho doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài tại Việt Nam.

Trong văn bản mới, Chính phủ liệt kê 9 nhóm hoạt động buộc tổ chức kinh tế có vốn nước ngoài phải xin giấy phép kinh doanh riêng, không được hoạt động tự do như doanh nghiệp trong nước. Hoạt động xếp thứ tám trong danh sách này là "quản lý, vận hành nền tảng thương mại điện tử", bao gồm cả nền tảng tích hợp thương mại và nền tảng mạng xã hội có bán hàng. Nghị định cũng nêu rõ giấy phép có thể bị thu hồi nếu doanh nghiệp ngừng hoạt động liên tục 12 tháng mà không báo cáo, không báo cáo định kỳ trong 24 tháng liên tiếp, hoặc bị xử phạt vi phạm tới 3 lần trong vòng 12 tháng.

Vì sao chủ shop cần quan tâm

Shopee và TikTok Shop tại Việt Nam đều do công ty có vốn nước ngoài đứng tên vận hành, nên về nguyên tắc thuộc nhóm phải rà soát lại giấy phép theo quy định mới này. Tới thời điểm hiện tại, cả hai sàn chưa công bố chính thức việc đã hoàn tất thủ tục giấy phép theo Nghị định 342 hay chưa, nên đây là điều anh chị cần theo dõi thêm, chưa phải chuyện đã xảy ra.

Điều đáng lưu tâm là mỗi lần có quy định pháp lý mới tác động tới sàn, bên vận hành thường tranh thủ điều chỉnh thêm một số chính sách nội bộ đi kèm, như yêu cầu người bán xác minh lại thông tin doanh nghiệp hoặc hộ kinh doanh, cập nhật hợp đồng hợp tác, hoặc siết lại điều kiện hiển thị sản phẩm. Những đợt cập nhật như vậy từng diễn ra nhiều lần trước đây trên cả Shopee và TikTok Shop, và phần thiệt luôn rơi vào người bán nào chậm cập nhật thông tin hoặc bỏ qua thông báo của sàn. Chủ shop nào hiểu rõ luật chơi ngay từ đầu sẽ đỡ bị động hơn khi sàn thay đổi, anh chị có thể ôn lại luật chơi cơ bản khi bán hàng trên Shopee để chủ động hơn trong giai đoạn này.

Việc chủ shop nên làm ngay

Theo anh, chủ shop không cần hoảng vì nghĩa vụ xin giấy phép kinh doanh thuộc về bên vận hành sàn, không phải của người bán hàng cá nhân hay hộ kinh doanh. Nhưng vẫn nên dành vài phút mỗi ngày theo dõi mục thông báo chính thức trên Kênh Người bán của Shopee và TikTok Shop trong khoảng thời gian từ nay tới sau 18/10/2026, vì đây là lúc dễ phát sinh thông báo tạm ngưng một số tính năng để sàn hoàn tất thủ tục pháp lý.

Nếu sàn gửi yêu cầu bổ sung giấy tờ hoặc xác minh lại thông tin doanh nghiệp, anh chị nên xử lý ngay trong vài ngày đầu, tránh để dồn tới sát hạn rồi bị gián đoạn gian hàng. Trong lúc chờ thông tin chính thức, việc thiết thực nhất vẫn là giữ vận hành ổn định: xử lý đơn đúng hạn, trả lời chat nhanh, và chuẩn bị sẵn kịch bản dự phòng nếu một sàn gặp trục trặc ngắn hạn, để gian hàng không lệ thuộc hoàn toàn vào một kênh bán duy nhất.

Nghị định 342 không bắt chủ shop làm thêm thủ tục gì, nhưng nếu Shopee hay TikTok Shop chậm hoàn tất giấy phép mới trước 18/10/2026, rủi ro gián đoạn vận hành sàn là có thật nên cần theo dõi thông báo chính thức thay vì chờ tin đồn.

Góc nhìn của đội ngũ Tabcom Care